| Aartrijke, West-Vlaanderen | Sint Andreaskerk |
 |
Reeds in oude kerkrekeningen van 1562 was er sprake van
Antoniusverering in Aartrijke. Met de Geuzentijd wordt de kerk vernield en in 1622 weer opgebouwd. Er is dan geen sprake meer van Antoniusverering. Vanaf 1754 is er een vernieuwing van de Antoniusverering wanneer pastoor Antonius Hoet een relikwie van Antonius kan verkrijgen. In 1762 verleent Paus Clemens XIII een volle aflaat die men kan verdienen als men op het feest van Antonius in de kerk van Aartrijke Antonius gaat vereren. Het houten gepolychromeerde beeld van Antonius is afkomstig van het vroegere Antonius-altaar in deze kerk. Dit Antonius-altaar kwam er in 1792-1793. In de nis boven het altaar stonden de beelden van Antonius en van Paulus de Eremijt (van Thebe). In 1903 werd het altaar afgewerkt. Dit altaar bestond toen uit een retabel met voorstellingen van Sint Antonius, die zijn leerlingen onderricht en Sint Antonius, die zijn goederen verdeelt onder de armen. In 1966-1967 werden het koor en de zij-altaren 'vernieuwd' door Pastoor Vuylsteke. "Het vroegere Antonius-altaar dateert slechts van het begin van de 20e eeuw en dat heeft geen kunstwaarde", aldus deze pastoor. Zo bleef er van het Antonius-altaar slechts het houten beeld over. Het beeld van Sint Antonius werd gemaakt door beeldhouwer Lelan uit Kortrijk en werd in 1900 in de kerk geplaatst. |
|
Antonius heeft een kruisstaf in de rechterhand en een open boek in
de linkerhand. Antonius heeft hier ook — uitzonderlijk — een
aureool. Het varkentje draagt een klokje. |
|
 |
Glas-in-lood raam met de Gelukzalige Karel de Goede, Sint Antonius
Abt en de Gelukzalige Idesbaldes. Het raam werd in 1901 aangekocht door de Confrérie van Sint Antonius en geplaatst boven het toenmalige Antonius-altaar. De twee Gelukzaligen, Idesbaldes en Karel de Goede, zijn lokale Gelukzaligen, vooral bekend in West-Vlaanderen. |
| In de linkerhand houdt Antonius de T-staf met klokje, in de rechterhand een gesloten boek. Rechts van Antonius staat het varkentje, met een klokje om de hals; links achter Antonius zien we een vlam. Antonius staat onder een driedelig cirkelvormig gotisch motief dat we weer op het bedevaartsvaantje (hieronder) aantreffen. |
|
Het bedevaartsvaantje van Aartrijke, dat in 1954 door W. van Petegem
werd gemaakt ter gelegenheid van de 200ste verjaardag van de
Antoniusverering, waarvan later Eddy Callewaert deze licht
aangepaste versie maakte. Links staat Antonius met kruisstaf en varkentje. Achter het hoofd van Antonius zien we de cirkelvormige motieven van het metselwerk van het kerkraam. Een bedevaarder knielt voor Antonius. In het midden staat de kerk van Aartrijke, waarboven het wapenschild van Aartrijke. |
 |
 |
Een oud affiche (links) voor de negendaagse plechtigheid in
Aartrijke. Er staat geen jaartal op, maar gezien de schrijfwijze van
de naam AERTRYCKE moet dat wel van een eeuw geleden zijn. De oorspronkelijke kerkklokken waren tijdens de Tweede Wereldoorlog door de Duitse bezetters afgevoerd In 1950 vervaardigde klokkengieterij Michiels uit Doornik drie nieuwe klokken: de zwaarste klok 'Maria' (1260 kg), de tweede klok 'Andreas' (869 kg) en de kleinste klok 'Antonius' (677 kg). |
 |
|
|
De laatste jaren was er nog maar weinig sprake van Antoniusverering
in Aartrijke, behalve een novene in januari. Maar met de Toontjeskermesse die in 2010 weer werd gehouden, is daar verandering in gekomen. |
 |
 |
| Het varken — dus geen beeld van Antonius — wordt in processie rondgedragen. | Dierenzegening voor de kerk door pastoor Weyts, onder het toeziend oog van de Belleman. |
 |
Een moderne Antonius, met boek en T-staf. |
 |